Thị trường hàng không ASEAN tăng trưởng ra sao và vì sao Việt Nam nổi bật?

Theo IATA, Việt Nam là thị trường tăng nhanh nhất trong nhóm lớn của ASEAN, tăng 121% trong giai đoạn 2014–2024. Không chỉ tăng về quy mô, Việt Nam còn cải thiện vị trí trong khu vực khi vươn từ thị trường lớn thứ 5 lên thứ 3. Đây là bước nhảy không nhỏ nếu đặt cạnh các thị trường đã có nền tảng mạnh từ trước như Indonesia và Thái Lan.

IATA cho rằng sự tăng trưởng này đến từ nhiều yếu tố kết hợp: môi trường chính sách tương đối ổn định, tăng trưởng GDP mạnh và việc các hãng hàng không nội địa, đặc biệt là nhóm chi phí thấp, mở rộng rất nhanh. Nói cách khác, Việt Nam tăng trưởng không chỉ vì nhu cầu đi lại tăng, mà còn vì nguồn cung năng lực bay được mở ra đủ nhanh để bắt kịp nhu cầu đó.

Một trong những thông điệp quan trọng của báo cáo là: thị trường nào tăng nhanh không chỉ nhờ dân số hay thu nhập, mà còn nhờ có khả năng mở rộng năng lực vận tải. Indonesia là ví dụ rõ ràng. Dù vẫn là thị trường lớn nhất, IATA cho rằng đà tăng của Indonesia bị kìm lại phần nào bởi giới hạn năng lực.

Từ góc nhìn này, Việt Nam nổi bật không chỉ vì nhu cầu mạnh mà còn vì khả năng hấp thụ tăng trưởng tốt hơn trong giai đoạn vừa qua. Đây là một lợi thế quan trọng, nhưng cũng là lời nhắc rằng áp lực hạ tầng và slot sẽ ngày càng quyết định năng lực tăng trưởng trong giai đoạn tiếp theo.

Nếu nhìn từ báo cáo này, Việt Nam hiện không còn chỉ là một thị trường “đang nổi lên”, mà đã trở thành một trong những trụ cột thật sự của hàng không ASEAN. Vị trí thứ 3 trong khu vực phản ánh cả quy mô, tốc độ tăng trưởng và vai trò ngày càng lớn trong mạng lưới vận tải khu vực.

Tuy vậy, tăng trưởng cao cũng đồng nghĩa với yêu cầu cao hơn về hạ tầng sân bay, điều phối slot, kết nối nội địa và khả năng mở rộng đội bay. Nếu những nút thắt này không được tháo gỡ đủ nhanh, chính thị trường tăng trưởng mạnh nhất cũng có thể gặp giới hạn tương tự những gì Indonesia đang đối mặt.